Darmkanker kan gericht worden aangepakt door biobank

8 mei 2015

De onderzoeksgroep van professor Hans Clevers, scheidend president van de Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen, publiceert daar vandaag een artikel over in het toptijdschrift Cell. De ‘levende biobank’, zoals de onderzoekers de verzameling tumorcellen noemen, brengt kankerbehandelingen die op de individuele patiënt zijn toegesneden een stuk dichterbij.
Stamcellen

Voor het vullen van de biobank zijn tumorcellen en gezonde cellen genomen van patiënten met dikkedarmkanker. In 2009 ontwikkelde de onderzoeksgroep van Clevers een techniek om mini-darmen te kweken uit losse stamcellen uit muizendarmen. Deze darmpjes heten organoïden.

Met dezelfde techniek worden nu in het lab uit de tumorcellen tumor-organoïden gekweekt. Dat lukt in ongeveer 90 procent van de gevallen. Die tumor-organoïden blijken dezelfde genetische fouten te bevatten als de oorspronkelijke tumoren. Dat is vastgesteld met behulp van DNA-analyse.

Een opeenstapeling van uiteenlopende fouten in het erfelijk materiaal van stamcellen zorgt voor het ontstaan van kanker. Cellen met dergelijke fouten in het DNA gaan min of meer hun eigen gang. Ze negeren signalen van het lichaam die de celgroei reguleren.
Medicijnen testen

De onderzoekers hebben 83 verschillende medicijnen getest op twintig gekweekte tumor-organoïden van achttien patiënten. Bij negentien tumor-organoïden lukten de tests. Daarbij werden medicijnen en chemokuren getest die nu bij patiënten worden gebruikt, maar ook middelen die nog in de onderzoeksfase verkeren en een aantal experimentele medicijnen.

Verder lezen